Rekstraruppgjör tryggir rétta kostnaðarskiptingu í húsfélögum

Rekstraruppgjör tryggir rétta kostnaðarskiptingu í húsfélögum

Ein af grunnforsendum góðs reksturs húsfélaga er að hver eigandi greiði sinn réttmæta hlut af sameiginlegum kostnaði samkvæmt eignaskiptayfirlýsingu. Til að tryggja það kveða fjöleignarhúsalög á um að árlega skuli gera rekstraruppgjör hússjóðs og jafna frávik milli áætlaðs kostnaðar og raunútgjalda.

„Rekstraruppgjörið er mikilvægt til að tryggja að kostnaður skiptist með réttum hætti milli eigenda og að enginn greiði meira eða minna en honum ber samkvæmt eignaskiptayfirlýsingu,“ segir Ágústa Katrín Auðunsdóttir, forstöðumaður fjármálasviðs Eignaumsjónar.

Húsgjöld byggja á rekstrar- og framkvæmdaáætlun sem samþykkt er á aðalfundi húsfélags. Þar sem um áætlun er að ræða verða nær alltaf einhver frávik milli innheimtra húsgjalda og raunverulegs kostnaðar. Samkvæmt 49. gr. fjöleignarhúsalaga skal þessi munur jafnaður við árlegt heildaruppgjör reikninga húsfélagsins.

Passað upp á eigið fé hverrar eignar

Eignaumsjón sérhæfir sig í rekstrar- og kostnaðaruppgjöri húsfélaga. Með uppgjörinu kemur fram hvort eigandi hafi greitt meira eða minna en honum bar á árinu og hvort inneign eða skuld hafi myndast gagnvart hússjóðnum.

„Með uppgjörinu sjá eigendur skýrt hver staða þeirra er gagnvart húsfélaginu. Það stuðlar að gagnsæi og eykur traust á rekstri húsfélagsins,“ segir Ágústa.

Jafnframt er haldið utan um eigið fé hverrar eignar í bókhaldi húsfélagsins. Þannig er tryggt að hver íbúð eða atvinnueining greiði nákvæmlega þann kostnað sem henni ber og að fjármunir einstakra deilda eða stigaganga nýtist eingöngu þeim sem eiga rétt á þeim.

Rekstraruppgjör er lagt fram á aðalfundi húsfélags. Að fundi loknum er uppgjörið jafnað þannig að eigendur sem skulda greiða mismuninn, en þeir sem eiga inneign fá hana jafnaða á móti húsgjöldum.

Tryggir gagnsæi og traustan rekstur

Að sögn Ágústu verður rekstur húsfélaga jafnan flóknari eftir því sem eignirnar eru stærri og fjölbreyttari. Í minni húsfélögum sé fyrst og fremst verið að halda utan um rekstur sameignar sem skiptist á alla eigendur, en í stærri og flóknari félögum þurfi einnig að halda utan um sameignir sem aðeins tilheyra ákveðnum deildum eða stigagöngum.

„Meginmarkmiðið er samt alltaf það sama; að halda utan um fjármuni hvers eignarhluta með skýrum hætti og tryggja rétta kostnaðarskiptingu,“ segir Ágústa og áréttar að rekstraruppgjör sé því mun meira en formlega lagaskylda.

Vorfundur 2026 fyrir stjórnir hús- og rekstrarfélaga hjá Eignaumsjón

Vorfundur 2026 fyrir stjórnir hús- og rekstrarfélaga hjá Eignaumsjón

Á hádegisfundi Eignaumsjónar í dag með stjórnendum hús- og rekstrarfélaga sem eru í þjónustu hjá fyrirtækinu var farið yfir hlutverk og ábyrgð stjórna hús- og rekstrarfélaga, þjónustu Eignaumsjónar og samstarfið fram undan.

Framkvæmdastjóri Eignaumsjónar, Daníel Árnason setti fundinn og bauð gesti velkomna, en alls mættu um 100 gestir, ríflega 60 í sal og hinir á Teams, á Vorfundinn, sem haldinn hefur verið undanfarin fjögur ár til upplýsingar fyrir nýjar stjórnir sem kosnar voru til starfa á nýlega afstöðnum aðalfundum.

Þjónusta og samskipti

Fyrstur á mælendaskrá var Gunnþór Steinar Jónsson, forstöðumaður þjónustusvið Eignaumsjónar, sem fór m.a.  yfir hlutverk og samskiptaleiðir stjórna við Eignaumsjón, sem er í raun skrifstofa húsfélagsins og sér um dagleg samskipti við félagsmenn, þjónustuaðila og banka, í samræmi við þá þjónustuleið sem viðkomandi félag er í.

Gunnþór kynnti einnig viðbótarþjónustu sem hús- og rekstrarfélögum standa til boða, s.s. Húsumsjón, Hitavaktina, þjónustu vegna rafhleðslumála og úttektir á öryggismálum og aðgangsstýringum o.fl. og svaraði fyrirspurnum úr sal. Sjá kynningu hér.

Hlutverk stjórnar – ákvarðanataka

Eignaumsjón og Húseigendafélagið gerðu nýlega með sér samkomulag um að beita sér saman fyrir hagsmunamálum eigenda fasteigna þegar við á. Sérlegur gestur fundarins var Jónína Þórdís Karlsdóttir, lögfræðingur frá Húseigendafélaginu, sem fór yfir hlutverk stjórna í fjöleignarhúsum og ákvarðanatöku. Var erindi Jónínu vel tekið og fékk hún ýmsar krefjandi lögfræðispurningar úr sal. Sjá kynningu hér.

Fjármál, öryggi og nýjungar í Húsbókinni

Ágústa Katrín Auðunsdóttir, forstöðumaður fjármálasviðs Eignaumsjónar, kynnti hvernig Eignaumsjón heldur utan um fjármál hús- og rekstrarfélaga. Hún fór bæði yfir reynslu, þekkingu og lög sem grundvalla verklag Eignaumsjónar þegar kemur að innheimtu, bókhaldi, uppgjöri, kostnaðarskiptingu, áætlanagerð og kostnaðarsamanburði/aðhaldi.

Ágústa fjallaði einnig um það sem gert hefur verið til að tryggja öryggi, s.s. með aðgangsstýringum, reglubundnu eftirliti og úttektum. Þá væri félagið með jákvæða eiginfjárstöðu og starfsábyrgðartryggingu til að geta mætt skakkaföllum. Þá hefði tæknisvið félagsins verið eflt umtalsvert á liðnum misserum, m.a. til að styrkja tæknilegar öryggislausnir, bæði vegna tölvu- og tæknibúnaðar, afritunar gagna og til að efla varnir gegn ytri árásum.

Þá kynnti forstöðumaður fjármálasviðs nýjungar sem eru á döfinni í upplýsingagjöf í Húsbókinni – mínum síðum, einkum til stjórnarmanna. Þá verður rauntímastaða bankareikninga aðgengileg stjórn á Húsbókinni, sömuleiðis reikningar húsfélagsins og á árinu á líka að klára að smíða samþykktarferli fyrir reikninga, sem stjórn getur þá afgreitt á  Húsbókinni.  Sjá kynningu hér.

Gagnlegar ábendingar

Ingibjörg Anna Björnsdóttir stýrði fundinum og Þór Gíslason sá um Teams-þátt fundarins. Í lokin var opnað fyrir fyrirspurnir og umræður og bárust ýmsar gagnlegar ábendingar, áður en fundarstjóri þakkaði gestum fyrir komuna og sleit fundi.

Röng kostnaðarskipting í húsfélögum getur haft lagalegar afleiðingar

Röng kostnaðarskipting í húsfélögum getur haft lagalegar afleiðingar

Skipting sameiginlegs kostnaðar í fjölbýlishúsum er ekki aðeins praktískt atriði heldur lagaleg skylda sem getur haft veruleg áhrif á fjárhag og réttindi eigenda. Almennt ber að skipta kostnaði eftir hlutfallstölum eignarhluta, eins og þær eru skilgreindar í eignaskiptayfirlýsingu, en undantekningar eru þó til staðar innan laganna, svo sem jöfn skipting tiltekinna þátta eða skipting eftir raunverulegri notkun þegar hún er mælanleg.

Samkvæmt lögum nr. 26/1994 um fjöleignarhús verða allir eigendur sjálfkrafa að taka þátt í húsfélagi. Ákvarðanir um  kostnað og framkvæmdir skulu fara fram á lögmætum húsfundum. Hússjóður er notaður til að greiða sameiginlegan kostnað og endanleg ábyrgð á rekstri húsfélagsins liggur lögum samkvæmt alltaf hjá stjórn þess.

Sameiginlegur kostnaður í sameign

Sameiginlegur kostnaður er allur kostnaður, hverju nafni sem hann nefnist, sem snertir sameign fjöleignarhúss, bæði innan húss og utan, sameiginlega lóð og sameiginlegan búnað og lagnir, opinber gjöld sem reiknuð eru af húsinu í heild, svo og vatns-, hita- og rafmagnskostnaður. Skaðabætur, sem húsfélagi kann að vera gert að greiða falla einnig undir sameiginlegan kostnað, sem og kostnaður sem tengist viðbyggingum, breytingum, endurbótum, endurnýjunum, viðhaldi, viðgerðum, umhirðu, hreingerningum, rekstri, hússtjórn, tryggingariðgjöldum o.fl.

Ákvæði laganna um skiptingu kostnaðar

Þrátt fyrir skýrar reglur  í lögunum kemur reglulega  upp ágreiningur í fjölbýlishúsum um hvernig skipta eigi  sameiginlegum kostnaði milli eigenda. Grunnreglan er þessi:

Hlutfallsskiptur kostnaður: Sameiginlegur kostnaður skiptist eftir hlutfallstölum eignarhluta hvers eiganda. Þessi hlutföll koma fram í eignaskiptayfirlýsingu, sem skilgreinir réttindi og skyldur eigenda og hlutdeild í kostnaði. Í reynd þýðir þetta að stærri eignir/íbúðir greiða almennt hærri kostnað en minni eignir/íbúðir, en lögin gera þó ráð fyrir tveimur mikilvægum undantekningum.

Kostnaðarskipting eftir notkun: Kostnaði, hver sem hann er, skal skipt í samræmi við not eigenda ef unnt er að mæla óyggjandi not hvers og eins. Þessi regla kemur einungis til álita í algerum undantekningartilvikum.

Jöfn kostnaðarskipting: Lögum samkvæmt er það sanngirnissjónarmið að allir borgi jafnt, óháð stærð eignar/íbúðar, fyrir eftirtalda kostnaðarliði:

  • Kostnaður við gerð, viðhald og rekstur sameiginlegra óskiptra bílastæða og sameiginlegar aðkeyrslur.
  • Viðhalds- og rekstrarkostnaður sameiginlegs þvottahúss, þar með talið kaupverð og viðhald sameiginlegra tækja.
  • Viðhalds- og rekstrarkostnaður lyftu.
  • Kaupverð og viðhald dyrasíma, sjónvarps- og útvarpskerfa, loftneta, póstkassa, nafnskilta og annars búnaðar sem eigendur hafa jöfn afnot og gagn af með líkum hætti.
  • Allur sameiginlegur rekstrarkostnaður, svo sem rafmagn, hiti og vatn í sameign og umhirða sameiginlegs húsrýmis og lóðar.
  • Kostnaður við hússtjórn og endurskoðun.
  • Sameiginleg afnotagjöld og félagsgjöld.

Frávik frá ofangreindum reglum um kostnaðarskiptingu eru heimil við tilteknar aðstæður og taldar eru upp í lögunum, svo sem ef um er að ræða hús sem hafa að einhverju leyti eða öllu að geyma húsnæði til annars en íbúðar, þar á meðal blandað íbúðar- og atvinnuhúsnæði eða atvinnuhúsnæði eingöngu.

Hvað gerist ef reglum er ekki fylgt?

Ef upp kemur ágreiningur um skiptingu á sameiginlegum kostnaði hafa eigendur og stjórnir nokkur úrræði. Fyrsta skref er yfirleitt að krefjast leiðréttingar og skýringa innan húsfélagsins. Takist það ekki er hægt að leita til kærunefndar húsamála sem getur tekið afstöðu til ágreiningsins. Í alvarlegri málum, þar sem fjárhagslegt tjón hefur orðið, getur málið endað fyrir dómstólum.

Skilmerkileg og rétt kostnaðarskipting á sameiginlegum kostnaði er því grundvallaratriði í rekstri húsfélaga. Mistök eða vanræksla  geta haft í för með sér bæði fjárhagslegt tjón og lagalegar afleiðingar. Eigendur hafa því ríka hagsmuni af því að fylgjast með og bregðast við ef grunur vaknar um frávik frá ákvæðum fjöleignarhúsalaganna.

 

Nýtt starfsfólk hjá Eignaumsjón

Nýtt starfsfólk hjá Eignaumsjón

Við kynnum nýtt starfsfólk sem er nýlega komið til starfa hjá Eignaumsjón til að  mæta sívaxandi umsvifum í starfsemi fyrirtækisins. Þetta eru þau Gyða Björg Jóhannsdóttir og Ormur Karlsson á þjónustusviði og Esther Ýr Kjartansdóttir, Sara Rós Waltersdóttir og Sveinn Ingi Einarsson á fjármálasviði.

Sveinn Ingi Einarsson starfar í fjármálateymi fjármálasviðs Eignaumsjónar. Sveinn er með BS gráðu í viðskiptafræði frá Háskólanum á Akureyri og meistaragráðu í fjármálum frá Háskóla Íslands. Sveinn starfaði hjá Origo, áður en hann kom til starfa hjá Eignaumsjón. Þar áður starfaði hann hjá Ls Retail og sem viðskiptastjóri hjá Símanum.

Sara Rós Waltersdóttir starfar í innheimtuteymi fjármálasviðs Eignaumsjónar. Hún er með BS gráðu í viðskiptafræði frá Háskólanum í Stokkhólmi og hefur m.a. unnið sem fjármála- og skuldaráðgjafi í Stokkhólmi, innheimtufulltrúi hjá Skattinum í Svíþjóð, fulltrúi fógeta í Stokkhólmi og viðskiptastjóri hjá Intrum í Stokkhólmi.

Esther Ýr Kjartansdóttir starfar í gjaldkerateymi fjármálasviðs Eignaumsjónar. Hún hefur lagt stund á íþrótta- og heilsufræði við Háskóla Íslands og er með stúdentspróf frá Fjölbrautaskólanum í Breiðholti. Esther starfaði hjá fyrirtækinu SalesCloud/Noona Iceland, áður en hún kom til starfa hjá Eignaumsjón. Þar áður starfaði hún sem þjónustufulltrúi/markaðsfulltrúi hjá Alvotech/Alvogen.

Ormur Karlsson er fulltrúi á þjónustusviði Eignaumsjónar. Ormur starfaði hjá Icelandair, m.a. við þjónustutengd störf og þjónustueftirlit, áður en hann kom til Eignaumsjónar. Þar á undan vann hann m.a. hjá Símanum sem sérfræðingur í fræðslu til viðskiptavina og viðskiptavernd. Ormur er með próf í markaðs- og sölumálum frá Viðskipta- og tölvuskólanum og stundaði nám á hagfræðibraut Fjölbrautaskólans í Breiðholti.

Gyða Björg Jóhannsdóttir er fulltrúi á þjónustusviði Eignaumsjónar. Hún starfaði í 21 ár hjá Símanum, áður en hún kom til Eignaumsjónar, bæði sem þjónustufulltrúi í þjónustuveri og í reikningaþjónustu og síðar sem ráðgjafi og skráningarfulltrúi á fyrirtækjasviði. Gyða er með stúdentspróf frá Kvennaskólanum í Reykjavík og hefur einnig lokið margskonar starfstengdum námskeiðum.

Um Eignaumsjón

Eignaumsjón býr að 25 ára þekkingu og reynslu í þjónustu við húsfélög og rekstrarfélög atvinnuhúsnæðis og er umsvifamesta fyrirtæki landsins á þessu sviði. Áhersla er lögð á hlutlausa nálgun, öryggi, gæðamál og skýra verkferla til að gera rekstur fasteigna markvissari og ódýrari, auka upplýsingaflæði til eigenda og auðvelda störf stjórna.

Anna Kristín og Hjálmdís eru nýir gjaldkerar hjá Eignaumsjón

Anna Kristín og Hjálmdís eru nýir gjaldkerar hjá Eignaumsjón

Anna Kristín Sigurðardóttir og Hjálmdís Ólöf Helenudóttir komu til starfa á fjármálasviði Eignaumsjónar fyrr á þessu ári. Þær starfa í gjaldkerateymi fyrirtækisins og sinna m.a. greiðslu reikninga fyrir viðskiptavini, stýringu fjármuna viðskiptavina og samskiptum við fjármálastofnanir í samvinnu við forstöðumann fjármálasviðs og fjárhagslegum samskiptum við viðskiptavini og þjónustuaðila.

Anna Kristín starfaði í yfir áratug við gjaldkerastörf og fjárstýringu hjá Actavis Group og við bókhald hjá Eykt, áður en hún kom til starfa hjá Eignaumsjón í febrúar. Hún hefur lokið námi í heilbrigðisgagnafræði frá Háskóla Íslands, er með stúdentspróf frá Fjölbrautarskólanum í Breiðholti og hefur stundað nám í Navision fjárhagsbókhaldi hjá Promennt.

Hjálmdís starfaði við greiðsluþjónustu hjá fjármálafyrirtækinu SaltPay áður en hún réðst til starfa hjá Eignaumsjón í maí. Áður stafaði hún hjá Resource Solutions á Bretlandi og þar áður sem gjaldkeri hjá Landsbankanum á Seyðisfirði. Hjálmdís er með meistaragráðu í viðskiptafræði og mannauðsstjórnun frá Thomas University í Georgíufylki í Bandaríkjunum, BSc gráðu í viðskiptastjórnun frá sama skóla og stúdentspróf frá Menntaskólanum á Egilsstöðum.

Um Eignaumsjón

Eignaumsjón hf. er umsvifamesta fyrirtæki landsins í þjónustu við hús- og rekstrarfélög fasteigna. Það er brautryðjandi í þessari þjónustu hér á landi. Fjöldi starfsfólks er 35 hjá fyrirtækinu og hefur það umsjón með daglegum rekstri ríflega 800 félaga með 18.800 fasteignum.